Joost Wanders uit het Willemskwartier zette zijn levensverhaal op papier en publiceerde het boek Altijd Anders. (Over)leven met autisme & verslavingen. Voor Joost is schrijven een vanzelfsprekende manier om zijn gevoelen te uiten.
Op 2 april ─ Wereldautismedag ─ mocht Joost het eerste exemplaar van zijn boek in ontvangst nemen tijdens een officiële happening bij boekhandel Dekker van de Vegt. Als dit nummer verschijnt, eind mei, is alle stof rondom de presentatie van het boek neergedaald. Hart van Nijmegen zocht Joost op om hem over de inhoud van zijn boek te spreken, maar ook om te horen hoe het hem en zijn boek is vergaan in de weken ná de presentatie.
Je hebt een dik boek geschreven, Joost. Wat bewoog je om zo uitgebreid jouw levensverhaal op papier te zetten?
“Al van jongs af aan schrijf ik. Voor mij een vanzelfsprekende manier om mijn gevoelens te uiten. Ik schreef gedichten, doe ik nog trouwens, en ook jaren geleden schreef ik al eens in een depressieve periode in mijn leven over alle problemen. Tot een publicatie kwam het echter niet.
In 2024 werd ik in huis overvallen door twee jongens. Ik dacht dat ik een date had, maar het bleek een overval. Ik kreeg pepperspray in mijn gezicht, werd geschopt, geslagen en beroofd. Vanwege mijn gokverslaving kan ik niet bij mijn eigen geld, iets dat ditmaal eindelijk een keer in mijn voordeel was. Ik besefte na deze situatie dat ik niet zo door kon gaan. Ik besloot om wat ik in mijn leven had meegemaakt op te schrijven, te onderzoeken en antwoorden voor mezelf, maar ook voor anderen te vinden. Mijn boek is een ervaringsverhaal en zelfhulpboek ineen geworden. En daarmee heb ik iets bereikt voor mezelf, maar ook voor anderen, hoop ik.”
Kun je kort iets vertellen over de inhoud van het boek?
“Mijn ervaringen met autisme en verslavingen heb ik onderverdeeld in tien thema’s. Per thema bespreek ik de problemen die ik tegenkwam en hoe het voor mij voelde. Ik onderzoek vervolgens wat er op theoretisch gebied over is geschreven en sluit dan af met tips vanuit mijn eigen ontdekkingstocht en ervaringen. Zo vertel ik over mijn jeugd, over school en opleidingen, over op mezelf gaan wonen, over werken, maar ook over mijn autisme, mijn verslavingen aan gokken en liefde en mijn ervaringen met de verschillende soorten hulpverlening. Het zijn mijn eigen ervaringen en tips, maar ik weet dat meer mensen zich erin herkennen, en er iets mee kunnen. Ik hoop dat ik mensen nieuwsgierig genoeg heb gemaakt om het boek te kopen en te lezen. ”
Is er belangstelling voor jouw boek, voor jouw levensverhaal?
“De eerste drie weken na de boekpresentatie waren een rollercoaster. Ik kreeg heel bemoedigende berichten van mensen die mijn boek hadden gelezen en zich in mijn verhaal herkenden. Ook van instellingen die zich met autisme of verslavingen bezighouden was er best belangstelling. Ik ga lezingen geven en mag mijn boek presenteren. Ik ben zelfs op de nationale tv geweest, bij RTL 4 Nieuws. Dat programma had een item over gokverslaving. Ook willen bladen mij interviewen ─ net als Hart van Nijmegen 😉─ en mag ik columns en boekrecensies schrijven. Bij verschillende boekhandels in Nijmegen kun je mijn boek kopen: Dekker van de Vegt, Primera, Bruna en Boekhandel Roelants.
Maar ik merkte al snel dat ik zelf verantwoordelijk ben om de aandacht vast te houden. Het gaat niet vanzelf. Ik ben een onbekende auteur bij een kleine uitgever. Aandacht voor mijn verhaal (hoe urgent dit verhaal ook is) komt er niet vanzelf. Het kost me veel energie, ik raak erdoor overprikkeld, maar het is het waard.”
En hoe voelt het nu? Zijn jouw verwachtingen uitgekomen?
“Tja, hoe voelt het nu… Ik voel me er niet direct beter door. En dat had ik wel gehoopt. Iedereen om me heen zegt dat ik trots mag zijn, dat ik iets moois heb geschreven, iets van grote waarde. En dat ik iets bereikt heb, iets dat maar weinig mensen voor elkaar krijgen. Maar voor mij is het leven er niet direct beter op geworden. Maar misschien wil ik te veel en te snel. Ik ervaar nog steeds veel onbegrip. Ook bij mensen die mijn boek al gelezen hebben, bij vrienden, bij buren, hulpverleners. Het leven blijft een worsteling. Mijn boek eindigt met een pleidooi voor een langlopende vorm van hulpverlening: levensloopbegeleiding. Daar zou iedereen met autisme (en verslavingen) mee geholpen zijn. Er zijn gelukkig twee gemeentes die ermee gaan starten, wie weet waar dit toe gaat leiden.”
Tekst: Ypie Veenstra
